Studimi i ri: A mund të ndikojë statusi ekonomik edhe në mënyrën si plaket truri?
Një studim i publikuar në vitin 2025 në revistën shkencore Molecular Psychiatry ka sjellë një perspektivë interesante mbi lidhjen mes statusit socioekonomik dhe shëndetit të trurit.
Studiuesit analizuan të dhëna nga UK Biobank, një nga bazat më të mëdha të të dhënave biomjekësore në botë, duke përfshirë informacione gjenetike dhe skanime të trurit nga mbi 35 mijë pjesëmarrës. Qëllimi ishte të kuptohej nëse kushtet sociale dhe ekonomike mund të lidhen me mënyrën se si truri ndryshon me kalimin e kohës.
Çfarë zbuluan shkencëtarët?
Rezultatet treguan se personat me status më të lartë socioekonomik kishin më pak të ashtuquajtura “white matter hyperintensities” në tru.
Këto janë zona të vogla që shfaqen në skanimet MRI dhe lidhen zakonisht me plakjen e trurit, qarkullimin e gjakut në tru dhe rrezikun për rënie njohëse në moshë më të madhe.
Me fjalë të thjeshta, studimi sugjeron se kushtet sociale dhe ekonomike mund të kenë ndikim në shëndetin afatgjatë të trurit.
Pse mund të ndodhë kjo?
Shkencëtarët besojnë se disa faktorë që shpesh lidhen me statusin socioekonomik mund të luajnë rol të rëndësishëm, si:
- qasje më e mirë në kujdes shëndetësor
- nivel më i ulët stresi kronik financiar
- më shumë mundësi për arsim dhe stimulim intelektual
- stil jete më i shëndetshëm
Të gjithë këta faktorë mund të ndikojnë gradualisht në mënyrën se si funksionon dhe plaket truri.
A do të thotë kjo se pasuria ndryshon mënyrën si njerëzit ndiejnë për të tjerët?
Jo domosdoshmërisht.
Edhe pse në disa interpretime mediatike është sugjeruar se statusi social mund të ndikojë në perceptimin social ose empatinë, vetë studimi nuk e ka matur drejtpërdrejt këtë aspekt.
Ai është fokusuar kryesisht në strukturën dhe shëndetin e trurit, jo në karakterin, moralin apo ndjeshmërinë emocionale të njerëzve.
Një mesazh më i gjerë për shoqërinë
Autorët e studimit theksojnë se statusi socioekonomik është një faktor i modifikueshëm, që do të thotë se politikat sociale, arsimi dhe qasja në shëndetësi mund të kenë ndikim real në mirëqenien e trurit të popullsisë.
Në këtë mënyrë, kërkimi shkencor po tregon gjithnjë e më shumë se shëndeti i trurit nuk është vetëm çështje biologjie, por lidhet ngushtë edhe me kushtet në të cilat jetojmë dhe punojmë çdo ditë.
